| Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi CERN, evrenin başlangıcı sayılan büyük patlamanın küçük bir modelini yarın (10.09.2008) tekrarlayacak.
Evrenin oluşumu konusunda çalışmalar yapan bilim adamları, "asrın deneyi" olarak niteledikleri deneyi Fransa-ısviçre sınırında yer alan nükleer araştırma merkezi CERN'de yarın gerçekleştirecek.
Albert Einstein'ın "Big-Beng" yani Büyük Patlama teorisini doğrulamayı amaçlayan bilim adamları, evrenin oluşum sırrını çözmeye çalışıyor.
Saniyede 800 milyon parçacığın çarpışması beklenen "asrın deneyi", yerin 100 metre altında yapılacak.
Bilim adamları bu deney ile "Evrenin sırrı ne?", "Madde neden ve nasıl kütle kazandı?", "Maddeyi oluşturan temel parçacıkları bir arada tutan kuvvet ne?", "Evrenin yüzde doksanını oluşturan 'karanlık madde' bulmacasının ardında ne var?" gibi soruların yanıtlarını arayacak.
Evrenin oluşumunu tetikleyen "Big Bang" teorisinin geçerliliği de bu deneyle birlikte kanıtlanmaya çalışılacak.
Deneyde "Big Bang" anı sonrası koşulların laboratuvar ortamında yeniden ortaya çıkartılması hedefleniyor. Bunun için de "parçacık çarpıştırma" işlemi gerçekleştirilecek.
"Büyük hadron çarpıştırıcısı" isimli parçacık hızlandırıcısında atom çekirdeğinde bulunan protonlar çok yüksek enerjiyle çarpıştırılacak.
Protonlar, tünelin çevresine yerleştirilmiş yaklaşık 10 bin adet dev süper iletken mıknatıs tarafından yönlendirilecek. Böylece zıt yönlerde dönen iki proton ışını üretilecek.
Fizik modellerinin temelini oluşturan ve maddeye kütle özelliğini veren "Higgs" parçacağı tekrar ortaya çıkarılıp gözlemlenebilecek.
"Deney Tehlikeli" ıddiası
Bu deney için tüm hazırlıklar tamamlanırken bazı bilim adamları da deneyin tehlikeli olduğunu savunuyor.
Bilim adamları deneyin kontrolden çıkması halinde meydana gelebilecek küçük kara deliklerle insanlığın sonunun geleceğini iddia ediyor.
CERN ise deney ortamının güvenli olduğunu savunuyor.
Aralarında 50 Türk bilim adamının da bulunduğu 5 binden fazla fizikçi ve mühendisin 10 yılı aşkın süredir üzerinde çalıştığı proje, son yılların en büyük bilim projesi olarak gösteriliyor.
|