|
Seçimden çıkarılacak dersler
Halk, bir 'ceza kesmedi ama uyarı verdi...'
Erhan BAşYURT yazdı...
Kim kazandı, kim kaybetti?
Türkiye, kritik bir seçimi daha yaşadı. Çıkarılması gereken önemli dersler var. Türk halkı bir kere daha "istikrar" dedi.
AK Parti'nin oyları ilk verilere göre yüzde 40'ın altında.
Aldığı oy, kendinden sonraki iki büyük siyasi partinin toplamından fazla.
Bununla beraber, AK Parti üç seçim sonra ilk kez düşüş yaşıyor.
Halk bir "ceza kesmedi ama uyarı verdi" denilebilir.
Küresel ekonomik krize ve Türkiye'de artan işsizliğe rağmen alınan sonuç başarı da sayılabilir.
AK Parti seçim öncesi elinde olan 57 il belediye başkanının 19'unu yeniden aday göstermedi.
Adana ve şanlıurfa başta olmak üzere bir kısmının ters teptiği görülüyor.
Seçimde Diyarbakır, ızmir, Mersin ve Eskişehir büyük şehir belediyeleri ana hedefti.
Diyarbakır ve ızmir'de, beklenenden büyük fark yendi. Hatta, ters teptiği de söylenebilir.
En sürpriz sonuç ise, Antalya'nın CHP tarafından büyük farkla alınması oldu.
AK Parti'nin aday belirleme stratejisini yeniden gözden geçirmesi gerekli.
ıstanbul ve Ankara'da da beklendiği gibi rahat bir sonuç elde edemedi.
Ancak sonuç Topbaş lehine biterse, ıstanbul'da ilk kez bir başkan ikinci kez seçilmeyi başarmış olacak.
Gökçek ise, dört dönem art arda Büyükşehir Belediye Başkanı seçilerek önemli bir rekora imza atacak.
AK Parti'nin Kürt açılımının da istenilen sonucu vermediği söylenebilir.
Diyarbakır'ı geri alamadığı gibi Van'ı da kaybetti.
Buna karşılık, Trabzon, Elazığ, Antakya, Mardin, şırnak, Ardahan, Niğde ve Gümüşhane'yi kazanıyor görüyor.
AK Parti açısından dikkat çekici bir diğer husus da, yeniden kazandığı birçok ilde yüzde 50'nin üzerinde yüzde 70'lere varan yüksek oranlarla kazanmış olması.
ıktidar için "telafi edilmeyecek bir kayıp" söz konusu değil.
CHP ise bir önceki yerel seçimde yüzde 24 olan oy oranını önemli ölçüde korudu.
ıstanbul ve Antalya'da büyük atak yapmalarına rağmen alınan sonuçlar, halkın, "CHP'nin muhalefet tarzını beğenmediğini" gösterdi.
Bir yönüyle en ağır uyarı Deniz Baykal'a...
Kemal Kılıçdaroğlu ve Mustafa Akaydın'ın aldığı yüksek oylar, parti içinde muhalif hareketin canlanmasına neden olabilir.
Ekonomik krizin ağır etkilerine rağmen yaşanan bu başarısızlık düşündürücü...
CHP açısından dikkat çeken bir husus da Doğu illerinde "yok denecek kadar" az oy almış olması.
DSP'nin aldığı düşük oy oranı da eklenince, Türk solunun ciddi bir kriz yaşadığı anlaşılıyor.
29 Mart Yerel Seçimi'nin en kârlı partisi şüphesiz MHP.
Adana'da Aytaç Durak ve Ankara'da Mansur Yavaş'ın aldıkları yüksek oy oranı, MHP'nin Türkiye geneli oy oranını dikkat çekici bir şekilde artırdı.
MHP böylece son üç seçimdeki tırmanışını sürdürdü.
Bir önceki yerel seçime göre yüzde 70'e varan bir artış söz konusu.
Alınan başarılı sonuç, artan oylarının kalıcı hale geldiğini gösteriyor.
Seçim öncesi anketler, özellikle işsiz gençler arasında ciddi bir MHP eğilimi olduğunu göstermişti.
Ekonomik kriz ve işsizlik nedeniyle iktidara tepki duyanlar CHP'ye değil MHP'ye yöneliyor.
MHP'nin bu yükselişi, Adana ve Mersin gibi kritik illerde CHP'yi potaya soktu.
Sandıkların yarısı açıldığında, bu rekabet nedeniyle Mersin'de CHP oy kaybederek kazanmayı başarıyordu.
MHP gibi seçimin bir diğer galibi de Saadet Partisi denilebilir.
Numan Kurtulmuş'un liderliğinde ilk kez girilen seçimlerden parti, bir önceki yerel seçimlere nispeten yüzde 1 de olsa artış sağladı.
AK Parti'den kaçan oyların bir kısmının buraya yöneldiği söylenebilir.
Daha önceki seçimlere laiklik, 367 krizi ve 27 Nisan muhtırası gibi tartışmalar damgasını vurmuştu.
Bu seçimde, benzer tartışmaların yaşanmaması nedeniyle, destek amaçlı giden oyların daha fazla oranda geri dönmeye başladığı görülüyor.
Yine, aday faktörü gözardı edilmemeli.
Sonuçta, Saadet de bu yerel seçimden başarıyla çıktı.
DTP'ye gelince ülke geneli oy oranlarında bir artış yok.
Ancak Van'ı geri almayı başardılar.
Diyarbakır'da oy patlaması yaptılar.
Siyasi olarak varlıklarını, hükümetin Kürt açılımlarına rağmen sürdürmeyi başardılar.
Bölgede önemli bir siyasi aktör olarak varlıklarını korudular.
29 Mart Yerel Seçimleri'nin görüldüğü gibi kazananı ve kaybedeni belli.
Hangi parti bu seçimde halkın verdiği mesajları doğru okursa, gelecek seçimin galibi hiç şüphesiz o olacaktır. şu an söylenebilecek tek şey,
Türkiye için en hayırlısı olsun...
|