|
|
TARıH
|
|
Doğu Anadolu Bölgesini batıya bağlayan yolların kavşak noktasında bulunmaktadır. ıl Sınırları içindeki en önemli akarsu Fırat ve kollarıdır. 86 Km2 yüzölçümü olan Hazar Gölü, ıl merkezine 30 Km. mesafededir. ılimiz Keban, Karakaya, Kralkızı ve Özlüce gibi baraj gölleri ile çevrilidir. Geçmişte karasal iklimin hüküm sürdüğü Elazığ, yapılan ve yapılmakta olan barajların etkisi ile ılıman bir iklime geçiş yapmıştır.
Elazığ kent merkezinin geçmişi yeni olmakla birlikte yerleşim olarak bölgenin tarihi oldukça eskidir. Bu nedenle Elazığ’ın tarihinin, devamı durumunda olduğu Harput’un tarihi ile birlikte ele alınması gerekir.
Harput ve yöresi, Anadolu’nun en eski yerleşme birimlerinden biridir. Nitekim, Fırat Irmağı’nın çizdiği büyük yay içinde, sulak ve verimli bir ova üzerinde bulunması, doğal kaya sığınakları, kara ve su hayvanlarının bolluğu nedeniyle yöre, Paleolotik (Yontma Taş Devri M.Ö. 10.000) dönemden beri, yerleşme alanıdır.
Elazığ ve yöresinin yazılı tarihinin Hitit tabletlerindeki bilgilerle aydınlatıldığı görülmektedir. M.Ö. 2000’lerde yörenin ışuva adıyla anıldığı belirlenmiştir.
M.Ö. 12. – 7. yüzyıllar arasında yöreye merkezi Van (Tuşpa) olan Urartular hakim olmuştur. Urartu dönemi ile ilgili olarak, Harput Kalesi başta olmak üzere, Altınova Norşuntepe’de ortaya çıkarılan Urartu yerleşmesi, Palu Kalesi, Karakoçan (Bağın) ve ızoli (Kuşsarayı)’ndaki çivi yazılı kitabeler yöredeki Urartu hakimiyetini açıkça ortaya koymuştur.
Daha sonra bölgede Medler, Persler, Romalılar, Bizanslılar ve Arapların değişik dönemlerde egemen oldukları görülmektedir.
Büyük Selçuklu hakimiyetinin Anadolu’ya kayması ile Harput’un Türk Yurdu olmasında en önemli savaşın Malazgirt Meydan Muharebesi olduğuna şüphe yoktur.
1085 yılında Çubuk Bey tarafından fethedilen Harput’ta Çubukoğulları Beyliği kurulmuştur. Türkler tarafından alınmasına kadar sadece müstahkem bir kale hüviyetinde kalan Harput, Türklerle beraber büyüyen bir şehir haline gelmiştir.
Çubukoğulları Beyliği’nin ömrü uzun sürmemiş, 1110 yılında Artuklu Belek Behram Harput ve yöresini ele geçirerek Artukoğulları dönemini başlatmıştır. Belek Gazi, Haçlı seferlerine karşı büyük mücadeleler vermiştir.
Artuklu hanedanına, 1234 yılında I. Alaaddin Keykubad tarafından son verilmiş, Harput bu tarihten itibaren Türkiye Selçuklu Devleti’nin hakimiyeti altına girmiştir.
Kösedağ Savaşı’ndan sonra Harput, 1243’te ılhanlılar tarafından zaptedilmiş, 1363’te Dulkadiroğullarının, 1465’te Akkoyunluların ve nihayet Çaldıran Savaşı’ndan sonra 1516 yılında Osmanlıların eline geçmiştir.
Coğrafi konumu itibariyle tarihin hemen her döneminde önemli bir yerleşim merkezi olan Harput, 1834’te doğu eyaletlerini ıslah etmek üzere görevlendirilen Reşid Mehmed Paşa, ovada yer alan Agavat Mezrası’nı merkez haline getirince, Elazığ Vilayeti’nin merkezi buraya taşınmıştır.
Yeni kurulan şehir önceleri eyalet ve bilahare vilayet merkezi olmuş, bir ara Diyarbakır Vilayeti’ne bağlı bir sancak haline gelmiştir. 1875’te müstakil mutasarrıflık, 1879’da tekrar vilayet olmuştur. Osmanlı ımparatorluğu’nun son yıllarında Malatya ve Dersim sancakları da buraya bağlanmış, 1921’de bu iki sancak Elazığ’dan ayrılmıştır.
|
ıLıN KONUMU
Elazığ ili Doğu Anadolu Bölgesinin güneybatısında, Yukarı Fırat Bölümünde yer almaktadır. Yüzölçümü 8.455 Km2 si kara, 826 Km2 si baraj ve doğal göl alanları olmak üzere toplam 9.281 Km2 dir. Denizden yüksekliği 1.067 metre olan Elazığ, yeryüzü şekilleri açısından topraklarını dağlık alanlar, platolar ve ovalar oluşturmaktadır. Türkiye topraklarının % 0,12’sini meydana getiren il sahası, 40º 21’ ile 38º 30’ doğu boylamları, 38º 17’ ile 39º 11’ kuzey enlemleri arasında kalmaktadır. Bu çerçeve içinde şekil olarak kabaca bir dikdörtgene benzeyen Elazığ ili topraklarının D-B doğrultusundaki uzunluğu yaklaşık 150 km. K-G yönündeki genişliği ise yaklaşık 65 km. civarındadır.
Coğrafi konumu itibariyle, Doğu Anadolu Bölgesini batıya bağlayan yolların kavşak noktasında bulunmaktadır. ıli, doğudan Bingöl, kuzeyden Keban Baraj Gölü aracılığıyla Tunceli, batı ve güneybatıdan Karakaya Baraj Gölü vasıtasıyla Malatya, güneyden ise Diyarbakır illerinin arazileri çevrelemektedir.
ıl Sınırları içindeki en önemli akarsu Fırat ve kollarıdır. 86 Km2 yüzölçümü olan Hazar Gölü, ıl merkezine 30 Km. mesafededir. Ayrıca ılimiz Keban, Karakaya, Kralkızı ve Özlüce gibi önemli baraj gölleri ile çevrilidir.
Geçmişte karasal iklimin hüküm sürdüğü Elazığ, yapılan ve yapılmakta olan barajların etkisi ile ılıman bir iklime geçiş yapmıştır.
kaynak, elazig.gov.tr
|
ıLÇELER
AğIN - ALACAKAYA - ARICAK - BASKıL - KARAKOÇAN - KEBAN - KOVANCILAR - MADEN - PALU - SıVRıCE
|
|
AğIN
Ağın, Elazığ’ın yaklaşık 80 km kuzeybatısında Keban Baraj Gölü kıyısında doğal güzelliklere sahip Elazığ’ın en güzel ilçelerinden biridir. ılçemiz yaklaşık 10 yıldır sürekli göç veren, bu nedenle de nüfusu sürekli azalan bir yerdir. Ağın ılçesi Türkiye bazında sorunsuz ilçelerin başında gelmektedir. ılçe yolumuz asfalt olup, toplam 16 köyümüzden ... Devamı_»»
www.agin.gov.tr
|
ALACAKAYA
 Bileşik kelime olması itibariyle Alacakaya karışık renkli kaya anlamını ifade etmektedir.ılçemizde de zengin krom ve mermer rezervleri mevcut bulunduğundan bu isim ılçe olunurken gözönüne alınarak verilmiştir. Alacakaya, Doğu Anadolu Bölgesinde Doğu Torosların batı kesiminde Elazığ ili hudutları içindedir... Devamı_»»
www.alacakaya.gov.tr
|
|
ARICAK
 ılçenin tarihçesi konusunda kesin bilgiler olmamakla beraber,yazısı arapça olan bir secerede Kerbala olayından sonra buraya gelip yerleşen Mustafa ÇELEBı’ nin çocuklarıdır.Mustafa ÇELEBı’ nin Mirvan’ da 3 oğlu oldu. Çelebi “Aşağı mahalle” (bu günkü Vali Göktayoğlu mah.), Muhammed... Devamı_»»
www.aricak.gov.tr
|
BASKıL
 Baskil ilçesi yöresinde ilk tunç çağına uzanan yerleşim izlerine rastlanmıştır. Karakaya baraj çalışmaları sırasında çıkan kalıntılar, özellikle Fırat havzasına birçok kavimlerin yerleştiğini göstermektedir. Elde edilen bilgilere göre Hititler burada uzun süreli hakimiyet kurmuşlardır. Daha sonra Asur ve Makedon istilası... Devamı_»»
www.baskil.gov.tr
|
|
KARAKOÇAN
 ılçeye bağlı bir merkez ve Sarıcan Belde Belediye Başkanlıkları olmak üzere iki adet belediye, 88 köy ve 52 adet mezrası bulunmaktadır. ılçenin 2000 Genel nüfus sayımına göre merkez nüfusu 24.996, köyler nüfusu ise 24.294 olmak üzere toplam nüfusu: 49.290 dır. ılçemizde okur yazarlılık oranı % 88.dir... Devamı_»»
www.karakocan.gov.tr
|
KEBAN
 Keban, Doğu Anadolu Bölgesinin Yukarı Fırat bölümünde yer alan küçük bir ilçedir. Doğuda Elazığ, batıda Arapgir, kuzeyde Çemişgezek, kuzeybatıda Ağın, güneyde ise Baskil ile çevrili olup, yüzölçümü 543 km. karedir. Keban ince uzun bir şerit halinde küçük bir suyun kenarında... Devamı_»»
www.keban.gov.tr
|
|
KOVANCILAR
 Elazığ’ın büyük bir hızla gelişmekte olan bu ilçesinin bugün bulunduğu yer 1934 yılından önce boş ve çorak bir araziden ibaretti. 1934 yılında Romanya’dan 300 hanelik bir soydaş kafilesinin bu bölgede iskan edilmesi planlanmış, 1935 yılında Devlet tarafından mahalli tarzda evler yapılarak söz konusu göçmen kafilesi buraya yerleştirilmiştir. Buraya yerleştirilen göçmen kafilesi için... Devamı_»»
www.kovancilar.gov.tr
|
MADEN
 Mevcut kaynaklara ve bulunabilen kayıtlara göre Maden ılçesi; Milattan önce 2000 yılında Hurilerin, 1450 yılında Mitanni Krallığının, M.Ö. 30- M.S. 180 yıllarında; Roma ımparatorluğunun, ıslamiyetin yayılması sırasında Abbasilerin, 1077–1308 yılları arasında Anadolu Selçuklularının, 13. yüzyılın ilk yarısında Saltukların, 1335 yılından itibaren Karakoyunluların... Devamı_»»
www.maden.gov.tr
|
|
PALU
 Palu'nun tarihi milattan önceki yıllara dayanır. Bu sebeple bölgemizde çok sayıda kavim yaşamış,bu kavimler çeşitli devlet ve uygarlıklar kurarak hüküm sürmüşler ve iz bırakmışlardır, bölgenin bilinen en eski kavimleri HURRıLER, HÎTıTLER ve URARTULARDIR. Özellikle merkezi tuşba (Bugünkü Van ) şehri olan URARTULAR bölgede uzun süre... Devamı_»»
www.palu.gov.tr
|
SıVRıCE
 Bulunabilen mevcut kaynaklara göre Sivrice ılçesi; Bizans döneminde Müslüman Arapların hücumlarına maruz kalmış zaman zaman el değiştirmiştir. 1071 Malazgirt Zaferinden sonra Türk toprağı olmuştur. Fetihten sonra bölgeye hakim olan çeşitli Türk beyliklerinin idaresinde kalan bu topraklar 1234 yılında Alaattin... Devamı_»»
|
kaynak, elazig.gov.tr
|
İl İl Türkiye 
